Gelişim Harçlarının Amacı
Yeni Zelanda’daki emlak geliştiricileri, büyümenin yarattığı altyapı ihtiyaçlarını karşılamak için adil bir katkı sağlaması gerektiği konusunda hemfikir. Ancak, bu büyüme ile ilgisi olmayan harcamaların da bu katkıların içine dahil edilmesi gerektiği düşüncesine karşı çıkıyorlar. Bu durum, Property Council Yeni Zelanda’nın gelişim katkıları ve gelecekteki gelişim harçları ile ilgili endişelerinin merkezinde yer alıyor.
Yeni Zelanda hükümetinin mevcut gelişim katkıları sistemini, daha verimli bir gelişim harçları sistemine dönüştürme çabası, bu sorunların çözülebileceği bir fırsat sunuyor. Ayrıca, daha kısa ve doğru bir tahsilat dönemi ile bağımsız bir denetleyici kurulması gerektiği ifade ediliyor.
Gelişim Harçlarının Kapsamı
Gelişim harçları, yeni gelişimlerin ihtiyaç duyduğu yollar, borular, parklar gibi altyapıların finansmanını sağlamak amacıyla mevcut. Ancak bu harçların, daha geniş belediye bütçe açıklarını kapatmak için kullanılmaya başlanması, emlak sektöründe artan bir endişe kaynağı. Örneğin, kamuya açık yüzme havuzları gibi toplumsal hizmetlerin finansmanının bu harçlardan karşılanması, gelişim projelerinin sürdürülebilirliğini tehdit ediyor.
Gelişim harçları ile neyin finanse edildiği arasındaki bağlantının zayıflaması, bu harçların bir maliyet geri kazanım aracı olmaktan çıkıp, yeni konutlar üzerine genel bir vergi haline gelmesine yol açıyor.
Belirsizlik Maliyeti
Mevcut sistemin öngörülemezliği, projelerin maliyetlerini etkileyen önemli bir sorun. 2023 yılında Auckland Council’ün Drury bölgesindeki ortalama gelişim katkısı, 22,564 dolardan 74,142 dolara yükseldi. Bu, 30 yıllık bir finansman modeline geçişin bir yansıması olarak değerlendiriliyor ve bu tür bir dalgalanma, bir projenin uygulanabilirliğini aniden ortadan kaldırabilir.
Uzun vadeli tahminlerin belirsizliği artırdığı belirtilirken, bu durum geliştiricilerin karşılaştığı riskleri de artırıyor.
Yeni Sistem İçin Fırsat
Hükümetin yeni bir gelişim harçları sistemine geçişi, daha iyi bir finansman modeli oluşturmak için bir fırsat olarak değerlendiriliyor. Property Council, yeni sistemin harç maliyetlerinin net, şeffaf ve belirli bir amaca yönelik olmasını sağlaması gerektiğini vurguluyor. Ayrıca, güçlü bir düzenleyici denetim ile sektörde güvenin artırılması gerektiği ifade ediliyor.
Hükümet, bağımsız düzenleme, daha doğru harç alanları ve kamu gelişimlerinin daha adil bir şekilde ele alınması gibi önemli değişiklikler konusunda taahhütlerde bulunmuş durumda. Bu adımlar, özellikle düzenleyici bağımsızlığa sahip olmanın sağladığı tutarlılık ve şeffaflık açısından önemli bir gelişme.
Gelişim Harçlarının Geleceği
Property Council, yeni sistemin düzgün çalışması için belirli ayarların yapılması gerektiğine inanıyor. Harç alanları, altyapı havzaları ve maliyet nedenleri ile gerçek anlamda hizalanmalı; sistemin şeffaflığı ve hesap verebilirliği, sağlam bilgi açıklamalarıyla sağlanmalı. Ayrıca, mevcut sistemdeki belirsizliklerin yeniden yaratılmaması için uzun vadeli tahminlerin kaçınılması gerektiği vurgulanıyor.
Yeni sisteme geçiş sürecinin, halihazırda plan aşamasında olan projeleri koruması ve sektörde uzun vadeli yatırım güvenliğini sağlaması gerektiği belirtiliyor.
Sonuç ve Davet
Property Council CEO’su Leonie Freeman, hükümetin karşısında duran fırsatın büyük olduğunu belirtiyor. “Bu, altyapı finansmanını doğru hale getirmek için bir nesilde bir kez gelen bir fırsat. Hükümetin bağımsız düzenleme, daha doğru harç alanları ve adil kamu gelişimi konusundaki taahhütlerini destekliyoruz. Gelecek adım, bu taahhütlerin şeffaf, öngörülebilir ve konut büyümesini destekleyen bir sisteme dönüşmesini sağlamak olmalıdır,” diyor.
Property Council, yeni gelişim harçları sistemi şekillenirken hükümetle işbirliği yapmaya devam edecek, böylece Yeni Zelanda’nın büyüyen şehirlerinin ihtiyaç duyduğu altyapıyı finanse etme konusunda daha adil ve şeffaf bir yaklaşım sağlanacak.
